Mocna i aromatyczna, uważana za wyraz bałkańskiej duszy i traktowana jak lekarstwo.  Nieodłączna część wszystkich istotnych momentów życia. Oto duma mieszkańców Bałkanów – rakija.

Sekretny przepis

Choć najpopularniejsza to ta ze śliwek i z winogron, powiedzenie mówi że można ją zrobić z wszystkiego, co spadnie z drzewa. Zawiera średnio 40-60% alkoholu, choć w tej domowej nierzadko jest go jeszcze więcej. Mimo, że jest ciężkim i wysokoprocentowym alkoholem ma lekko owocowy aromat, a do jej produkcji, oprócz owoców, często wykorzystywane są miód oraz orzechy. Przyrządzana jest w tradycyjny sposób, a przepis przekazywany z pokolenia na pokolenie często stanowi rodzinną tajemnicę. W Serbii najpopularniejszą odmianą rakiji jest produkowana ze śliwek śliwowica, w Chorwacji natomiast – lozovača wytwarzana z winogron.

Lekarstwo dla duszy i ciała

Na Bałkany dotarła prawdopodobnie wraz z Turkami w XV wieku, chociaż według niektórych źródeł już w VII wieku była spożywana przez Słowian. Rozpowszechniła się w XVI stuleciu, gdy zaczęto otwierać tradycyjne kafany, by w XIX wieku zyskać status trunku narodowego południowosłowiańskich nacji. Ze względu na dodatek ziół oraz kwiatów przypisywane jest jej działanie lecznicze – niegdyś rakiji używano do oczyszczania ran, leczenia chorób żołądka oraz obniżania temperatury. Sama nazwa wywodzi się z języka arabskiego i w dosłownym przekładzie oznacza „znój”, „ciężką pracę”. Prawdopodobnie wzięła się stąd, że ten wysokoprocentowy trunek spożywano w ciężkich chwilach podczas okupacji tureckiej, by dodać sobie otuchy.

 

rakija

produkcja rakiji w warunkach domowych, fot. brankomaster (flickr.com)

W radości i smutku

Rakija towarzyszy mieszkańcom Bałkanów niemal we wszystkich istotnych momentach życia. Jest obecna podczas świąt rodzinnych, urodzin czy slavy. Spożywana o każdej porze dnia, stanowić może także aperitif bądź bazę do koktajli. W trakcie wesela ojciec pana młodego częstuje nią przybyłych, by wypili za nowożeńców. Podczas prawosławnego pogrzebu wylewa się nieco trunku na ziemię i wznosi toast na cześć zmarłego. Oferuje się ją gościom na powitanie oraz spożywa, by rozgrzać się w chłodne dni, pije zarówno ciepłą, z miodem i przyprawami, jak i zimną, bez dodatków.

Międzynarodowa renoma

Współcześnie rakija na Bałkanach zyskała rangę podobną do ginu w Anglii czy wódki w Rosji. Niezliczonych jej rodzajów spróbować można na corocznych, międzynarodowych festiwalach, takich jak Rakija Fest w Sarajewie czy Festiwal Śliwowicy w Kovilju koło Nowego Sadu. W ostatnich latach na popularności zyskują również tzw. Rakija Bary, lokale, w których serwuje się wyłącznie różne rodzaje tego trunku. Kupić ją można niemal w każdym sklepie i zamówić w każdej restauracji. A jeśli nam się poszczęści, podczas podróży po Bałkanach będziemy mieli okazję spróbować tej niepowtarzalnej, wytwarzanej w domowych warunkach rakiji.